अध्याय 6 · श्लोक 2

स्पष्टीकरण

या श्लोकात भगवान श्रीकृष्ण अर्जुनला समजावून सांगत आहेत की खरा त्याग आणि योग हे एकाच साधनेचे दोन पैलू आहेत. जो मनुष्य आपल्या मनातील संकल्प आणि इच्छा सोडून देतो, तोच खरे तर संन्यासी आणि योगी म्हणण्यास पात्र आहे. येथे 'संकल्प' म्हणजे मनातील इच्छा आणि सुखांची लालसा. संन्यास म्हणजे भौतिक गोष्टींपासून आणि इंद्रियांच्या सुखांपासून दूर राहणे, परंतु हे केवळ बाह्यरित्या केले जाऊ नये. वास्तविक संन्यास हा मनाच्या स्तरावर होतो, जिथे एखादी व्यक्ती आपल्या मनाच्या इच्छांवर नियंत्रण ठेवते. योगाचा अर्थ एकच आहे - मन आणि इंद्रियांवर नियंत्रण आणि आत्म्याशी एकरूपता प्राप्त करणे. म्हणून जो मनुष्य मनातील इच्छा सोडू शकत नाही तो खरा संन्यासी किंवा योगी होऊ शकत नाही. मन एकाग्र करून भगवंताशी जोडणे हे योगाचे खरे रूप आहे आणि हीच संन्यासाची व्याख्या आहे. अशा प्रकारे, भगवान श्रीकृष्ण अर्जुनला सांगत आहेत की योग आणि संन्यास यात काही फरक नाही. संन्यास हा खरे तर योगाचा एक प्रकार आहे, जो मनातील विचार सोडून देतो तोच खरा योगी होऊ शकतो.