ಅಧ್ಯಾಯ 2 · ಶ್ಲೋಕ 70
ಆಪೂರ್ಯಮಾಣಮಚಲಪ್ರತಿಷ್ಠಂ ಸಮುದ್ರಮಾಪಃ ಪ್ರವಿಶಂತಿ ಯದ್ವತ್ |
ತದ್ವತ್ಕಾಮಾ ಯಂ ಪ್ರವಿಶಂತಿ ಸರ್ವೇ ಸ ಶಾಂತಿಮಾಪ್ನೋತಿ ನ ಕಾಮಕಾಮೀ ||
ಅರ್ಥ
ಸದಾ ನದಿಗಳು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ನೀರು ತುಂಬಿದರೂ ಹೇಗೆ ಸಮುದ್ರವು ಶಾಂತವಾಗಿರುವುದೋ ಹಾಗೆಯೇ ಯಾವಾಗಲೂ ಹರಿದು ಬರುವ ಆಸೆಗಳು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೂ ಸ್ಥಿರ ಮನಸ್ಕನಾದವನು ಮಾತ್ರವೇ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಆಸೆಗಳನ್ನು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಶ್ರಮಿಸುವವನಿಗೆ ಶಾಂತಿ ದೊರೆಯಲಾರದು
ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ
ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞನ ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಕೃಷ್ಣನು ಸಮುದ್ರದ ದೃಷ್ಟಾಂತದೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸುತ್ತಾನೆ. "ಹೇಗೆ (`ಯದ್ವತ್`) ನಾನಾ ನದಿಗಳ ನೀರು (`ಆಪಃ`) ಸದಾ ತುಂಬುತ್ತಿದ್ದರೂ (`ಆಪೂರ್ಯಮಾಣಂ`) ಅಚಲವಾಗಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ (`ಅಚಲಪ್ರತಿಷ್ಠಂ`) ಸಮುದ್ರವನ್ನು (`ಸಮುದ್ರಂ`) ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೋ (ಆದರೆ ಸಮುದ್ರವು ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯುವುದಿಲ್ಲವೋ), ಹಾಗೆಯೇ (`ತದ್ವತ್`) ಎಲ್ಲಾ ಕಾಮನೆಗಳು (`ಕಾಮಾಃ ಸರ್ವೇ`) ಯಾವ (ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞ) ಪುರುಷನನ್ನು (`ಯಂ`) ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತವೆಯೋ (ಆದರೆ ಅವನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕ್ಷೋಭೆಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ), ಅವನು (`ಸಃ`) ಶಾಂತಿಯನ್ನು (`ಶಾಂತಿಂ`) ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ (`ಆಪ್ನೋತಿ`). ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಬಯಸುವವನು (`ಕಾಮಕಾಮೀ`) ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ (`ನ`)." ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞನ ಮನಸ್ಸು ಸಮುದ್ರದಂತೆ ವಿಶಾಲ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರ. ಹೊರಗಿನಿಂದ ಬರುವ ಬಯಕೆಗಳು ಅವನನ್ನು ವಿಚಲಿತಗೊಳಿಸಲಾರವು. ಆದರೆ ಬಯಕೆಗಳ ಹಿಂದೆ ಹೋಗುವವನಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಸಿಗದು.
Banaka ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ನ ಪಾಠ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ.