ಅಧ್ಯಾಯ 14 · ಶ್ಲೋಕ 7

ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ

ಎರಡನೆಯ ಗುಣವಾದ ರಜೋಗುಣದ ಸ್ವಭಾವ ಮತ್ತು ಬಂಧಕ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕೃಷ್ಣ ವಿವರಿಸುತ್ತಾನೆ. "ರಜೋಗುಣವನ್ನು (`ರಜಃ`) ರಾಗಾತ್ಮಕ (ತೀವ್ರವಾದ ಆಸೆ, ಅನುರಾಗವೇ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿ ಉಳ್ಳದ್ದು) (`ರಾಗಾತ್ಮಕಂ`) ಎಂದೂ, ತೃಷ್ಣೆ (ಇನ್ನೂ ಬೇಕೆಂಬ ಹಂಬಲ) ಮತ್ತು ಸಂಗ (ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ) ಇವುಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು (`ತೃಷ್ಣಾ-ಸಂಗ-ಸಮುದ್ಭವಂ`) ಎಂದೂ ತಿಳಿ (`ವಿದ್ಧಿ`). ಕೌಂತೇಯ! ಅದು (`ತತ್`) ದೇಹಧಾರಿಯನ್ನು (`ದೇಹಿನಂ`) ಕರ್ಮಸಂಗದಿಂದ (ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಫಲಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ) (`ಕರ್ಮಸಂಗೇನ`) ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ (`ನಿಬಧ್ನಾತಿ`)." ರಜೋಗುಣವು ತೀವ್ರವಾದ ಬಯಕೆ, ಚಟುವಟಿಕೆ, ಫಲದಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಕಾರಣ. ಇದು ಜೀವಿಯನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿ, ಕರ್ಮಫಲಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಸಿ ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಸಂಕೋಲೆಯಂತೆ.