ಅಧ್ಯಾಯ 14 · ಶ್ಲೋಕ 13

ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ

ತಮೋಗುಣವು ಪ್ರಬಲವಾದಾಗ ಕಾಣುವ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಯಾವುವು? "ಕುರುನಂದನ! ತಮೋಗುಣವು ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ (`ತಮಸಿ ವಿವೃದ್ಧೇ`) ಅಪ್ರಕಾಶ (ಜ್ಞಾನದ ಬೆಳಕಿಲ್ಲದಿರುವುದು, ಕತ್ತಲೆ) (`ಅಪ್ರಕಾಶಃ`), ಅಪ್ರವೃತ್ತಿ (ಯಾವುದೇ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದಿರುವುದು, ಜಡತ್ವ) (`ಅಪ್ರವೃತ್ತಿಶ್ಚ`), ಪ್ರಮಾದ (ಅಜಾಗರೂಕತೆ, ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆ) (`ಪ್ರಮಾದಃ`), ಮತ್ತು ಮೋಹ (ಭ್ರಮೆ, ವಿವೇಕ ನಾಶ) (`ಮೋಹಃ ಏವ ಚ`) - ಇವು (`ಏತಾನಿ`) ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ (`ಜಾಯಂತೇ`)." ತಿಳುವಳಿಕೆಯ ಕೊರತೆ, ಸೋಮಾರಿತನ, ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅನಾಸಕ್ತಿ, ಅಜಾಗರೂಕತೆ, ತಪ್ಪು ನಿರ್ಧಾರಗಳು, ಭ್ರಮೆ - ಇವು ತಮೋಗುಣದ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಲಕ್ಷಣಗಳು.