ಅಧ್ಯಾಯ 10 · ಶ್ಲೋಕ 20

ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ

ಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನ ವಿಭೂತಿಗಳ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಮೂಲಭೂತವಾದ ಮತ್ತು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯಾದ ವಿಭೂತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ. "ಗುಡಾಕೇಶ (ನಿದ್ರೆಯನ್ನು ಜಯಿಸಿದ ಅರ್ಜುನನೇ)! ನಾನು (`ಅಹಂ`) ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ (ಅಂತಃಕರಣದಲ್ಲಿ) (`ಸರ್ವ-ಭೂತ-ಆಶಯ`) ನೆಲೆಸಿರುವ (`ಸ್ಥಿತಃ`) ಆತ್ಮ (ಪರಮಾತ್ಮ) (`ಆತ್ಮಾ`). (ಅಲ್ಲದೆ) ನಾನು (`ಅಹಂ`) ಜೀವಿಗಳ (`ಭೂತಾನಾಂ`) ಆದಿಯೂ (ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣ) (`ಆದಿಃ ಚ`), ಮಧ್ಯವೂ (ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕಾರಣ, ಪಾಲಕ) (`ಮಧ್ಯಂ ಚ`) ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯವೂ (ಲಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣ) (`ಅಂತಃ ಏವ ಚ`) ಆಗಿದ್ದೇನೆ." ಭಗವಂತನನ್ನು ಹೊರಗೆ ಹುಡುಕುವ ಬದಲು, ಅವನು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿಯೇ ಪರಮಾತ್ಮನಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಅರಿವು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ಹಾಗೆಯೇ, ಈ ಇಡೀ ಸೃಷ್ಟಿಚಕ್ರದ (ಹುಟ್ಟು, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯ) ಮೂಲ ನಿಯಂತ್ರಕನೂ ತಾನೇ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಸರ್ವಕಾರಣತ್ವವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಧ್ಯಾನಿಸಲು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ವಿಭೂತಿ.