અધ્યાય 18 · શ્લોક 8

ભાષ્ય

બીજો પ્રકાર રાજસિક ત્યાગ: `યત્ કર્મ` (જે નિયત કર્મ છે) તે `દુઃખમ્ ઇતિ એવ` ('દુઃખરૂપ જ છે' એમ માનીને) જો કોઈ `કાયક્લેશભયાત્` (શરીરને કષ્ટ પડશે તેવા ભયથી) `ત્યજેત્` (છોડી દે), `સઃ રાજસમ્ ત્યાગમ્ કૃત્વા` (તે રાજસિક ત્યાગ કરીને) `ત્યાગફલમ્ ન એવ લભેત્` (ત્યાગનું જે સાચું ફળ - ચિત્તશુદ્ધિ અને જ્ઞાનપ્રાપ્તિ - છે તે ક્યારેય પામતો નથી). કર્તવ્ય પાલનમાં કષ્ટ પડે, તકલીફ થાય, તેવા ડરથી તેને છોડી દેવું એ રજોગુણ પ્રેરિત ત્યાગ છે. આ ત્યાગ પાછળ સુખની આસક્તિ અને દુઃખનો ભય કારણભૂત છે, તેથી તે સાચો ત્યાગ નથી અને તેનાથી આધ્યાત્મિક લાભ થતો નથી.