અધ્યાય 17 · શ્લોક 28

અશ્રદ્ધયા હુતં દત્તં તપસ્તપ્તં કૃતં ચ યત્ ।

અસદિત્યુચ્યતે પાર્થ ન ચ તત્પ્રેપ્ય નો ઇહ ॥૨૮॥

અર્થ

હે પાર્થ ! અશ્રદ્ધાથી કરેલો હોમ, આપેલું દાન, કરેલું તપ અને જે કંઈ પણ (બીજું કર્મ) કરાયું હોય, તે 'અસત્' એમ કહેવાય છે; તે ન તો અહીં (આ લોકમાં) ફળ આપે છે, કે ન પરલોકમાં.(૨૮)

ૐ તત્સદિતિ શ્રીમદ્ભગવદ્ગીતાસૂપનિષત્સુ બ્રહ્મવિદ્યાયાં યોગશાસ્ત્રે શ્રીકૃષ્ણાર્જુનસંવાદે શ્રદ્ધાત્રયવિભાગયોગો નામ સપ્તદશોઽધ્યાયઃ ॥૧૭॥

ભાષ્ય

અંતે, ભગવાન શ્રદ્ધાના મહત્વ પર ભાર મૂકીને અધ્યાય પૂર્ણ કરે છે. 'સત્' નું વિરોધી 'અસત્' છે. `પાર્થ!` (હે પાર્થ!) `અશ્રદ્ધયા` (શ્રદ્ધા વિના) `હુતમ્` (કરેલો હોમ/યજ્ઞ), `દત્તમ્` (આપેલું દાન), `તપ્તમ્ તપઃ` (કરેલું તપ) `ચ યત્ કૃતમ્` (અને બીજું જે કંઈ પણ કર્મ કરાયું હોય), તે બધું `અસત્ ઇતિ ઉચ્યતે` ('અસત્' એમ કહેવાય છે). શ્રદ્ધા વિના કરેલા કર્મનો કોઈ અર્થ નથી, તે નિષ્પ્રાણ છે. શા માટે? કારણ કે `તત્` (તે અશ્રદ્ધાથી કરેલું કર્મ) `ન પ્રેત્ય` (મૃત્યુ પછી, પરલોકમાં કોઈ શુભ ફળ આપતું નથી) `નો ઇહ` (કે ન તો આ લોકમાં કોઈ સારું ફળ આપે છે). શ્રદ્ધા એ સર્વ ધાર્મિક કર્મોનો પ્રાણ છે. તેના વિના કરાયેલાં મોટાં મોટાં યજ્ઞ, દાન, તપ પણ વ્યર્થ જાય છે. તેથી, શ્રદ્ધાપૂર્વક અને 'ૐ તત્ સત્' ના ભાવ સાથે કર્મો કરવા જોઈએ.

ૐ તત્સદિતિ... આ મંત્ર સાથે સત્તરમો અધ્યાય, 'શ્રદ્ધાત્રયવિભાગયોગ', પૂર્ણ થાય છે. આ અધ્યાયમાં શાસ્ત્રવિધિ વિના પણ શ્રદ્ધાથી થતાં કર્મોની ગુણાનુસાર સ્થિતિ, ત્રણ પ્રકારની શ્રદ્ધા, આહાર, યજ્ઞ, તપ, દાનના સાત્વિક, રાજસિક અને તામસિક ભેદ અને 'ૐ તત્ સત્' ના પ્રયોગ દ્વારા કર્મોની શુદ્ધિનું નિરૂપણ કરવામાં આવ્યું છે.

Banaka ઍપમાંથી પાઠ અને ભાષ્ય.