અધ્યાય 16 · શ્લોક 8
અસત્યમપ્રતિષ્ઠં તે જગદાહુરનીશ્વરમ્ ।
અપરસ્પરસંભૂતં કિમન્યત્કામહૈતુકમ્ ॥૮॥
અર્થ
તે (આસુરી લોકો) કહે છે કે જગત અસત્ય (પ્રમાણ રહિત), આધાર વગરનું (ધર્મ-અધર્મ વિનાનું) અને ઈશ્વર વિનાનું છે; (તે) પરસ્પર (સ્ત્રી-પુરુષના) સંયોગથી જ ઉત્પન્ન થયેલું છે, (તેથી) કામ સિવાય બીજું શું કારણ હોઈ શકે?(૮)
ભાષ્ય
આસુરી લોકોની નાસ્તિક અને ભૌતિકવાદી વિચારધારા અહીં પ્રગટ થાય છે. `તે` (તેઓ) `જગત્` (આ જગતને) `અસત્યમ્` (અસત્ય એટલે કે વેદ-શાસ્ત્ર જેવા કોઈ પ્રમાણ વિનાનું, કાલ્પનિક), `અપ્રતિષ્ઠમ્` (આધાર વિનાનું, એટલે કે ધર્મ-અધર્મ કે નૈતિક વ્યવસ્થા વિનાનું) અને `અનીશ્વરમ્` (કોઈ ઈશ્વર કે નિયંતા વિનાનું) `આહુઃ` (કહે છે). તેઓ માને છે કે આ જગત `અપરસ્પરસંભૂતમ્` (માત્ર સ્ત્રી-પુરુષના પરસ્પર સંયોગથી જ ઉત્પન્ન થયેલું છે). તેથી, તેની ઉત્પત્તિનું કારણ બીજું શું હોઈ શકે? `કિમ્ અન્યત્ કામહૈતુકમ્` (કામવાસના સિવાય બીજો કોઈ હેતુ આ જગતનો નથી). તેઓ ઈશ્વર, ધર્મ, નૈતિકતા અને આત્મા-પરમાત્મા જેવી બાબતોને નકારે છે અને જગતને કેવળ ભૌતિક સંયોગ અને કામવાસનાનું પરિણામ માને છે.
Banaka ઍપમાંથી પાઠ અને ભાષ્ય.