અધ્યાય 14 · શ્લોક 17

ભાષ્ય

કયા ગુણમાંથી શું ઉત્પન્ન થાય છે, તે ભગવાન ફરીથી સ્પષ્ટ કરે છે. `સત્ત્વાત્ જ્ઞાનમ્ સંજાયતે` (સત્ત્વગુણમાંથી વિવેકયુક્ત જ્ઞાન ઉત્પન્ન થાય છે). `રજસઃ લોભઃ એવ ચ` (રજોગુણમાંથી લોભ જ ઉત્પન્ન થાય છે, તેમજ પ્રવૃત્તિ અને અશાંતિ). `તમસઃ` (તમોગુણમાંથી) `પ્રમાદમોહૌ` (પ્રમાદ એટલે કે બેદરકારી અને મોહ એટલે કે ભ્રમ) `ભવતઃ` (ઉત્પન્ન થાય છે) `અજ્ઞાનમ્ એવ ચ` (અને અજ્ઞાન પણ ઉત્પન્ન થાય છે). આ શ્લોક ગુણોના મુખ્ય પરિણામોને સંક્ષેપમાં રજૂ કરે છે, જે વ્યક્તિના ચારિત્ર્ય અને વર્તનને ઘડે છે.