અધ્યાય 11 · શ્લોક 39

વાયુર્યમોઽગ્નિર્વરુણઃ શશાઙ્કઃ પ્રજાપતિસ્ત્વં પ્રપિતામહશ્ચ ।

નમો નમસ્તેઽસ્તુ સહસ્રકૃત્વઃ પુનશ્ચ ભૂયોઽપિ નમો નમસ્તે ॥૩૯॥

અર્થ

વાયુ, યમ, અગ્નિ, વરુણ, ચંદ્ર, કશ્ય પાદિ પ્રજાપતિ અને બ્રહ્મદેવના જનક પણ આપ જ છો. આપને હજારો વાર નમસ્કાર હો.અને વારંવાર નમસ્કાર હો.(૩૯)

ભાષ્ય

અર્જુન હવે ભગવાનને પ્રમુખ વૈદિક દેવતાઓ અને સૃષ્ટિકર્તાઓ સાથે એકરૂપ ગણે છે. "આપ જ વાયુ (પવનદેવ), યમ (મૃત્યુના દેવ), અગ્નિ (અગ્નિદેવ), વરુણ (જળદેવ), શશાંક (ચંદ્રમા) છો." આ પંચમહાભૂતો અને પ્રકૃતિના મુખ્ય નિયંત્રક દેવો આપના જ સ્વરૂપો છે. "આપ જ પ્રજાપતિ (સૃષ્ટિના રચયિતાઓ, જેમ કે કશ્યપ વગેરે) છો અને 'પ્રપિતામહઃ ચ' (પિતામહ એટલે બ્રહ્મા, તેમના પણ પિતા એટલે કે પરમાત્મા) છો." આપ સર્વના મૂળ કારણ છો. આટલી બધી મહિમાને જાણીને, અર્જુન અત્યંત ભક્તિભાવથી ઉદ્ગાર કરે છે: "આપને (`તે`) હજારો વાર (`સહસ્રકૃત્વઃ`) નમસ્કાર હો, નમસ્કાર હો (`નમઃ નમઃ અસ્તુ`). અને ફરીથી (`પુનઃ ચ`) વારંવાર (`ભૂયઃ અપિ`) આપને નમસ્કાર હો, નમસ્કાર હો (`નમઃ નમસ્તે`)." આ પુનરાવર્તન તેના હૃદયમાં ઉભરાતા અપાર આદર અને ભક્તિભાવને વ્યક્ત કરે છે.

Banaka ઍપમાંથી પાઠ અને ભાષ્ય.