અધ્યાય 11 · શ્લોક 37
કસ્માચ્ચ તે ન નમેરન્મહાત્મન્ગરીયસે બ્રહ્મણોઽપ્યાદિકર્ત્રે ।
અનન્ત દેવેશ જગન્નિવાસ ત્વમક્ષરં સદસત્તત્પરં યત્ ॥૩૭॥
અર્થ
હે મહાત્મન ! હે અનંત ! હે દેવેશ ! હે જગનિવાસ ! બ્રહ્મના પણ આપ ગુરુરૂપ છો. આદિકર્તા તે સર્વ આપને શા માટે નમસ્કાર ન કરે ? આપ સત્ છો, આપ અસત્ છો. આપ તેનાથી ય પર છો. અક્ષર બ્રહ્મ પણ આપ જ છો.(૩૭)
ભાષ્ય
અર્જુન પોતાના પાછલા કથનને વધુ દ્રઢ કરતાં પ્રશ્ન પૂછે છે કે શા માટે લોકો આપને નમસ્કાર ન કરે? "હે મહાત્મન! (મહાન આત્મા) આપ કે જે બ્રહ્માના પણ (`બ્રહ્મણઃ અપિ`) આદિકર્તા (`આદિકર્ત્રે`) અને તેમનાથી પણ શ્રેષ્ઠ (ગુરુ) (`ગરીયસે`) છો, તેમને લોકો શા માટે (`કસ્માત્ ચ`) નમસ્કાર ન કરે (`ન નમેરન્`)?" આપ તો સર્વના મૂળ કારણ અને સર્વથી શ્રેષ્ઠ છો. ફરી ભગવાનને સંબોધન કરતાં કહે છે: "હે અનંત! હે દેવેશ! (દેવોના ઈશ્વર) હે જગન્નિવાસ! (જગતના આધાર) આપ જ 'અક્ષર' (અવિનાશી બ્રહ્મ) છો, આપ જ 'સત્' (વ્યક્ત જગત, કાર્ય) છો, આપ જ 'અસત્' (અવ્યક્ત પ્રકૃતિ, કારણ) છો, અને જે તે બંનેથી પર (`તત્ પરમ્ યત્`) છે, તે તત્ત્વ પણ આપ જ છો." અર્જુન અહીં વેદાંતના ઉચ્ચતમ સિદ્ધાંતોનો ઉલ્લેખ કરી રહ્યો છે. ભગવાન કાર્ય, કારણ, અને તે બંનેથી પર એવા શુદ્ધ, અક્ષર બ્રહ્મ સ્વરૂપ છે. આવા સર્વોચ્ચ ભગવાનને કોણ નમન ન કરે?
Banaka ઍપમાંથી પાઠ અને ભાષ્ય.