અધ્યાય 1 · શ્લોક 17–18

કાશ્યશ્ચ પરમેષ્વાસઃ શિખણ્ડી ચ મહારથઃ |

ધૃષ્ટદ્યુમ્નો વિરાટશ્ચ સાત્યકિશ્ચાપરાજિતઃ || ||૧૭||

દ્રુપદો દ્રૌપદેયાશ્ચ સર્વશઃ પૃથિવીપતે |

સૌભદ્રશ્ચ મહાબાહુઃ શઙ્ખાન્દધ્મુઃ પૃથક્પૃથક્ || ||૧૮||

અર્થ

હે પૃથ્વીપતે (ધૃતરાષ્ટ્ર)! શ્રેષ્ઠ ધનુર્ધારી કાશિરાજ, મહારથી શિખંડી, ધૃષ્ટદ્યુમ્ન, વિરાટ તથા અજેય સાત્યકિ, રાજા દ્રુપદ, દ્રૌપદીના પુત્રો તથા મહાબાહુ સુભદ્રાપુત્ર (અભિમન્યુ) – આ સૌએ સર્વ તરફથી પોતપોતાના અલગ અલગ શંખો વગાડ્યા.

ભાષ્ય

સંજય ધૃતરાષ્ટ્રને સંબોધીને ('પૃથિવીપતે') પાંડવ પક્ષના અન્ય મુખ્ય યોદ્ધાઓ દ્વારા કરાયેલા શંખનાદનું વર્ણન કરે છે. તેમાં ઉત્તમ ધનુર્ધારી ('પરમેષ્વાસઃ') કાશિરાજ, મહારથી શિખંડી (જે ભીષ્મ સામે લડવાનો હતો), સેનાપતિ ધૃષ્ટદ્યુમ્ન, રાજા વિરાટ, અજેય ('અપરાજિતઃ') સાત્યકિ, રાજા દ્રુપદ, દ્રૌપદીના પાંચ પુત્રો ('દ્રૌપદેયાઃ') અને મહાબાહુ ('મહાબાહુઃ') અભિમન્યુનો સમાવેશ થાય છે. 'પૃથક્ પૃથક્' (અલગ અલગ) અને 'સર્વશઃ' (સર્વ તરફથી) શબ્દો સૂચવે છે કે સમગ્ર પાંડવ સેનામાં યુદ્ધનો ઉત્સાહ વ્યાપી ગયો હતો અને ચારે તરફથી શંખનાદ થઈ રહ્યો હતો, જે એક પ્રચંડ અને સુવ્યવસ્થિત પ્રતિઘોષ હતો.

Banaka ઍપમાંથી પાઠ અને ભાષ્ય.