अध्याय 8 · श्लोक 9

स्पष्टीकरण

या श्लोकात भगवान श्रीकृष्णाच्या रूपाचे आणि गुणांचे वर्णन केले आहे. त्यात ईश्वरप्राप्तीचा मार्ग सांगितला आहे. कवीन पुराणम: येथे 'कविन' शब्दाचा अर्थ सर्वज्ञ आणि ज्ञानी, जो सृष्टीचे रहस्य जाणतो. 'पुराणम' म्हणजे जे अतिप्राचीन आहे, म्हणजेच देव अनादी आणि शाश्वत आहे. अनुशासितराम: याचा अर्थ जो संपूर्ण सृष्टीला शिस्त लावतो आणि नियंत्रित करतो. भगवान ब्रह्मा सर्वांचे पालनपोषण आणि शिस्त लावतात ते अगदी लहान प्राण्यांपर्यंत. Anoraniansam: याचा अर्थ अतिसूक्ष्म पेक्षा अधिक सूक्ष्म आहे, देव अणूपेक्षा लहान आहे आणि त्याच वेळी तो एक विशाल रूप धारण करू शकतो. हे देवाची असीम शक्ती आणि सर्वव्यापीपणा दर्शवते. सर्वस्य धातरम्: ईश्वर संपूर्ण सृष्टीचा पालनकर्ता आणि पालनकर्ता आहे. तोच विश्व निर्माण करतो, टिकवतो आणि नष्ट करतो. अचिंत्यरूपम: याचा अर्थ, ज्याचे स्वरूप अकल्पनीय आणि मानवी मनाच्या कल्पनेच्या पलीकडे आहे. देवाचा महिमा आणि स्वरूप पूर्णपणे समजून घेणे अशक्य आहे. आदित्यवर्णम: देवाचा रंग सूर्यासारखा तेजस्वी आहे. त्याचा प्रकाश अज्ञान आणि अंधार दूर करतो. तमसा परस्तः देव अज्ञानाच्या अंधाराच्या पलीकडे आहे. तो भ्रम आणि अज्ञानाच्या पलीकडे शुद्ध चैतन्य म्हणून अस्तित्वात आहे. या श्लोकाद्वारे सांगितले आहे की भगवंताची उपासना करणाऱ्या भक्ताने नेहमी त्याच्या दिव्य तेजाचे आणि रूपाचे ध्यान करावे. भगवंताच्या अनंत शक्ती आणि गुणांचे स्मरण हाच ईश्वरप्राप्तीचा खरा मार्ग आहे. अशाप्रकारे, जो मनुष्य हे गुण ध्यानात ठेवून भगवंताची उपासना करतो त्याला भगवंताची कृपा नक्कीच प्राप्त होते.