अध्याय 14 · श्लोक 22
श्रीभगवानुवाच प्रकाशं च प्रवृत्तिं च मोहमेव च पाण्डव । न द्वेष्टि सम्प्रवृत्तानि न निवृत्तानि काङ्क्षति ॥ १४-२२ ॥
अर्थ
भगवान श्रीकृष्ण म्हणाले, हे पांडवा (अर्थात पांडुपुत्र अर्जुना), जो पुरुष सत्त्वगुणाचे कार्यरूप प्रकाश, रजोगुणाचे कार्यरूप प्रवृत्ती आणि तमोगुणाचे कार्यरूप मोह ही प्राप्त झाली असता त्यांचा विषाद मानत नाही आणि प्राप्त झाली नाही तरी त्यांची इच्छा करीत नाही ॥ १४-२२ ॥
स्पष्टीकरण
श्रीभगवान अर्जुनाला म्हणतात की जो व्यक्ती सत्त्वगुण, रजोगुण आणि तमोगुण यांच्या कार्याला अशा प्रकारे समजून घेतो की तो प्रकाश (सत्वगुण), प्रवृत्ती (रजोगुण) आणि आसक्ती (तमोगुण) यांचा तिरस्कार करत नाही तो त्यांच्यासाठी आकांक्षा बाळगतो, तो सर्व गुणांच्या पलीकडे होतो. या श्लोकात त्रिगुणांच्या पलीकडे जाऊन भगवंतामध्ये स्थित असलेल्या दिव्य व्यक्तींचे वैशिष्ट्य वर्णन केले आहे. अशा व्यक्तीचा विवेक या तीन गुणांची कार्ये असलेल्या प्रकाश, प्रवृत्ती आणि आसक्ती या अवस्थेकडे कधीच आकृष्ट होत नाही किंवा त्यांच्याबद्दल द्वेषही बाळगत नाही. अशा प्रकारे, गुण नसलेल्या व्यक्तीचे मन या गुणांच्या स्थितीबद्दल कोणत्याही प्रकारच्या भावना किंवा विकारांपासून मुक्त राहते. हा श्लोक आपल्याला सांगते की खऱ्या योग्याचे मन या तीन गुणांच्या प्रभावाने अस्पर्शित राहते आणि त्यामुळे तो आत्म्याचे खरे स्वरूप समजू शकतो.
Banaka ॲपमधील पाठ आणि स्पष्टीकरण.