अध्याय 1 · श्लोक 26

स्पष्टीकरण

या श्लोकात अर्जुन कुरुक्षेत्राच्या युद्धभूमीचे निरीक्षण करताना दोन्ही बाजूंच्या सैन्यात असलेले आपले सर्व नातेवाईक आणि मित्र पाहतो. या श्लोकाचे विश्लेषण पुढीलप्रमाणे आहे: तत्रपश्यतसंस्थापार्थ: अर्जुनाने रणांगणात किती लोक उभे आहेत हे पाहिले, म्हणजेच त्याच्या दृष्टीने पाहिले. आजोबा: त्याने त्याचे वडील आणि आजोबा पाहिले. यावरून असे दिसून येते की अर्जुनाने आपल्या नातेवाइकांमध्ये महत्त्वाच्या पदावर असलेल्या ज्येष्ठांकडे पाहिले. आचार्यन्मतुलानभ्रात्रंपुत्रानपौत्रांखिंस्तथा: अर्जुनने त्याचे आचार्य, मामा, भाऊ, पुत्र, नातू आणि मित्र पाहिले. हे ठळकपणे दर्शवते की रणांगणात अर्जुनाच्या वैयक्तिक जीवनात सामील असलेल्या सर्व नातेवाईक आणि मित्रांचा समावेश होता. श्रीश्रुरांसुह्रदश्रचैव: अर्जुनने त्याचे सासरे आणि मित्रही पाहिले. याचा अर्थ युद्धात त्याच्यासोबत लढणारे लोक त्याच्या कौटुंबिक आणि सामाजिक वर्तुळाशी जोडलेले होते. सेनायोर्हयोर्पी: अर्जुनाने हे सर्व दोन्ही सैन्यांकडून पाहिले, म्हणजेच तो दोन्ही बाजूंच्या सैन्याकडे लक्षपूर्वक पाहत होता. या श्लोकाद्वारे असे व्यक्त केले आहे की रणांगणात आपले सर्व परिचित, नातेवाईक आणि मित्र पाहून अर्जुन चिंताग्रस्त आणि दुःखी झाला. या दृश्याने त्याला खोल मानसिक आणि भावनिक अवस्थेत टाकले आणि त्याच्या मनावर परिणाम झाला.