અધ્યાય 5 · શ્લોક 22

યે હિ સંસ્પર્શજા ભોગા દુઃખયોનય એવ તે ।

આદ્યન્તવન્તઃ કૌન્તેય ન તેષુ રમતે બુધઃ ॥૨૨॥

અર્થ

હે કાંન્તેય ! ઇન્દ્રિયો અને વિષયોના સ્પર્શથી ઉત્પન થયેલા જે ભોગો છે તે સર્વ ઉત્પતિ અને નાશ ને વશ હોવાથી દુઃખના કારણરૂપ છે.એટલા માટે જ્ઞાનીજનો તેમાં પ્રીતિ રાખતા નથી.(૨૨)

ભાષ્ય

શા માટે બુદ્ધિમાન પુરુષો ઇન્દ્રિયજન્ય ભોગોમાં રમમાણ થતા નથી તેનું કારણ સ્પષ્ટ કરે છે. 'હે કૌન્તેય!' (અર્જુન), 'યે હિ સંસ્પર્શજાઃ ભોગાઃ' – જે ઇન્દ્રિયો અને વિષયોના સંયોગથી ઉત્પન્ન થનારા ભોગો (સુખ) છે, 'તે દુઃખયોનયઃ એવ' – તે નિશ્ચિતપણે દુઃખના જ કારણરૂપ છે. ભલે તે શરૂઆતમાં સુખદ લાગે, પણ પરિણામે તે દુઃખ જ આપે છે. શા માટે? કારણ કે તે 'આદ્યન્તવન્તઃ' – આદિ (ઉત્પત્તિ) અને અંત (વિનાશ) વાળા છે, અનિત્ય છે. જે વસ્તુ અનિત્ય છે, તે શાશ્વત સુખ આપી શકે નહીં, અને તેનો વિયોગ થતાં દુઃખ જ થાય છે. 'તેષુ બુધઃ ન રમતે' – તેથી, બુદ્ધિમાન, વિવેકી પુરુષ તે ભોગોમાં રમમાણ થતો નથી, તેમાં આસક્ત થતો નથી. તે શાશ્વત આત્મસુખની શોધમાં રહે છે.

Banaka ઍપમાંથી પાઠ અને ભાષ્ય.