અધ્યાય 11 · શ્લોક 8

ભાષ્ય

ભગવાન જાણે છે કે તેમનું વિરાટ, અલૌકિક સ્વરૂપ ભૌતિક ઇન્દ્રિયોથી ગ્રહણ થઈ શકે તેમ નથી. તેથી તેઓ કહે છે, "પરંતુ (`તુ`) તું મને (`મામ્`) તારા આ (પ્રાકૃત) ચર્મચક્ષુઓ વડે (`અનેન એવ સ્વચક્ષુષા`) જોવા માટે સમર્થ નથી (`ન શક્યસે દ્રષ્ટુમ્`)." આપણી ભૌતિક આંખોની દ્રષ્ટિ મર્યાદિત છે, તે માત્ર ભૌતિક જગતને જ જોઈ શકે છે, દિવ્ય સત્યને નહીં. આથી, ભગવાન કૃપા કરીને ઉપાય બતાવે છે: "હું તને (`તે`) દિવ્ય ચક્ષુ (`દિવ્યં ચક્ષુઃ`) આપું છું (`દદામિ`)." આ દિવ્ય દ્રષ્ટિ એ કોઈ ભૌતિક આંખ નથી, પણ જ્ઞાન અને અનુભૂતિની એવી ક્ષમતા છે જેનાથી અલૌકિક સત્યનો સાક્ષાત્કાર થઈ શકે. આ દિવ્ય દ્રષ્ટિ પ્રાપ્ત કર્યા પછી, ભગવાન આજ્ઞા આપે છે: "તું મારા (`મે`) ઐશ્વર્ય યુક્ત યોગને (`યોગમ્ ઐશ્વરમ્`) જો (`પશ્ય`)." અહીં 'ઐશ્વર યોગ' એટલે ભગવાનની અચિંત્ય શક્તિ, તેમનું સર્વવ્યાપી, સર્વશક્તિમાન, સર્વજ્ઞ સ્વરૂપ અને તેમની સર્જન, પાલન અને સંહાર કરવાની લીલા.