अध्याय 18 · श्लोक 63

स्पष्टीकरण

भगवान श्रीकृष्ण अर्जुनाला उपदेश दिल्यानंतर या श्लोकात अंतिम निष्कर्षापर्यंत पोहोचतात. श्रीकृष्णाने येथे दिलेले ज्ञान सामान्य नसून गुप्त आणि सखोल आहे. जगाचे सत्य आणि मानवी जीवनाचे उद्दिष्ट सांगणारे हे ज्ञान सामान्य ज्ञानाच्या पलीकडे आहे. अर्जुनाला हे ज्ञान दिल्यानंतर भगवान श्रीकृष्ण म्हणाले की आता अर्जुनाने हे ज्ञान आपल्या विवेकबुद्धीने समजून घ्यावे आणि त्याला योग्य वाटेल तसे वागावे. हा एक प्रकारचा स्वातंत्र्याचा संदेश आहे ज्यामध्ये भगवान श्रीकृष्ण अर्जुनाला त्याच्या इच्छेनुसार आणि समजानुसार हे ज्ञान लागू करण्यासाठी पूर्ण स्वातंत्र्य देतात. या श्लोकाचा संदेश असा आहे की ज्ञान प्राप्त केल्यानंतर त्याचे वास्तव आत्मसात करणे आणि ते आपल्या जीवनात लागू करणे महत्वाचे आहे. ज्ञान ऐकल्यानंतर, त्याचे योग्य आकलन आणि अंमलबजावणी हे स्वतः व्यक्तीचे कार्य आहे.