અધ્યાય 15 · શ્લોક 9
શ્રોત્રં ચક્ષુઃ સ્પર્શનં ચ રસનં ઘ્રાણમેવ ચ ।
અધિષ્ઠાય મનશ્ચાયં વિષયાનુપસેવતે ॥૯॥
અર્થ
આ (જીવાત્મા) કાન, આંખ, ત્વચા, જીભ અને નાક તેમજ મનનો આશ્રય લઈને વિષયો(શબ્દ, રૂપ, સ્પર્શ, રસ, ગંધ)નો ઉપભોગ કરે છે.(૯)
ભાષ્ય
નવા શરીરમાં ગયા પછી જીવાત્મા વિષયોનો ભોગ કેવી રીતે કરે છે તે સમજાવે છે. `અયમ્` (આ જીવાત્મા) `શ્રોત્રમ્ ચક્ષુઃ સ્પર્શનમ્ ચ રસનમ્ ઘ્રાણમ્ એવ ચ` (કાન, આંખ, ત્વચા, જીભ અને નાક - આ પાંચ જ્ઞાનેન્દ્રિયો) `ચ મનઃ` (અને મન) નો `અધિષ્ઠાય` (આશ્રય લઈને, તેમને પોતાનું સાધન બનાવીને) `વિષયાન્ ઉપસેવતે` (તેમના વિષયો - શબ્દ, સ્પર્શ, રૂપ, રસ, ગંધ - નો ઉપભોગ કરે છે). આત્મા પોતે અભોક્તા હોવા છતાં, મન અને ઇન્દ્રિયો સાથે જોડાઈને તેમના દ્વારા જગતના વિષયોનો અનુભવ કરે છે અને તેમાં સુખ-દુઃખ માને છે.
Banaka ઍપમાંથી પાઠ અને ભાષ્ય.